Take Structure and Composition of the Atmosphere: Comprehensive Study Notes for GPSC & UPSC

Question 1

અંતરિક્ષમાંથી આવતા ઉલ્કાપિંડો વાતાવરણના કયા સ્તરમાં પ્રવેશતા સળગી ઊઠે છે?

MCQ

બાહ્ય આવરણ સમતાપ આવરણ મધ્ય આવરણ ઉષ્મા આવરણ

Question 2

વાતાવરણની કુલ ઘનતાનો મોટો ભાગ પૃથ્વી સપાટીની નજીક કેમ જોવા મળે છે?

MCQ

પૃથ્વીના પરિભ્રમણને કારણે ગુરુત્વાકર્ષણ બળના કારણે સૌર પવનોના કારણે ઓઝોન સ્તરના દબાણને કારણે

Question 3

વાતાવરણનું સૌથી ઠંડુ સ્તર કયું છે, જ્યાં તાપમાન -૧૦૦°C સુધી ઘટી જાય છે?

MCQ

ઉષ્મા આવરણ સમતાપ આવરણ ક્ષોભ આવરણ મધ્ય આવરણ

Question 4

સૂર્યોદય અને સૂર્યાસ્ત સમયે આકાશમાં દેખાતા લાલ અને નારંગી રંગ માટે કઈ પ્રક્રિયા જવાબદાર છે?

MCQ

પ્રકાશનું પ્રકીર્ણન (Scattering) પ્રકાશનું પરાવર્તન પ્રકાશનું શોષણ પ્રકાશનું વક્રીભવન

Question 5

કાર્બન ડાયોક્સાઇડ (CO2) વાયુ પૃથ્વી સપાટીથી આશરે કેટલા કિમીની ઊંચાઈ સુધી જ જોવા મળે છે?

MCQ

50 કિમી 20 કિમી 120 કિમી 90 કિમી

Question 6

ક્ષોભ આવરણની ઊંચાઈ વિષુવવૃત્ત પર ધ્રુવોની સરખામણીએ કેવી હોય છે?

MCQ

સરખી હોય છે ઓછી હોય છે વધુ હોય છે ઋતુ પ્રમાણે બદલાતી નથી

Question 7

પૃથ્વીના વાતાવરણમાં ઓઝોન સ્તર કયા સ્તરમાં કેન્દ્રિત થયેલું છે?

MCQ

સમતાપ આવરણ મધ્ય આવરણ ક્ષોભ આવરણ આયનાવરણ

Question 8

વાતાવરણના કયા સ્તરમાં તમામ હવામાન સંબંધી ઘટનાઓ (જેમ કે વરસાદ, વાદળ) જોવા મળે છે?

MCQ

મધ્ય આવરણ સમતાપ આવરણ ક્ષોભ આવરણ આયનાવરણ

Question 9

ધ્રુવીય જ્યોતિ (Aurora Borealis & Aurora Australis) ની ઘટના વાતાવરણના કયા સ્તરમાં જોવા મળે છે?

MCQ

આયનાવરણ / ઉષ્મા આવરણ મધ્ય આવરણ સમતાપ આવરણ બાહ્ય આવરણ

Question 10

ક્ષોભ આવરણમાં ઊંચાઈ તરફ જતાં સામાન્ય તાપમાન પતન દર (Normal Lapse Rate) કેટલો હોય છે?

MCQ

પ્રતિ ૧ કિમીએ ૬.૫°C પ્રતિ ૧૬૫ મીટરે ૫°C પ્રતિ ૧૦૦ મીટરે ૧°C પ્રતિ ૧ કિમીએ ૫.૫°C

Question 11

વાતાવરણનું કયું સ્તર રાસાયણિક દૃષ્ટિએ હોમોસ્ફિયર (Homosphere) નો ભાગ નથી?

MCQ

સમતાપ આવરણ મધ્ય આવરણ ક્ષોભ આવરણ ઉષ્મા આવરણ

Question 12

વાતાવરણમાં નાઇટ્રોજન વાયુનું પ્રમાણ આશરે કેટલા ટકા છે?

MCQ

0.03% 78.08% 0.93% 21%

Question 13

કયા વાયુને 'પ્રાણવાયુ' તરીકે ઓળખવામાં આવે છે અને તે જીવસૃષ્ટિના શ્વસન માટે અનિવાર્ય છે?

MCQ

ઓક્સિજન ઓઝોન કાર્બન ડાયોક્સાઇડ નાઇટ્રોજન

Question 14

રેડિયો તરંગો પૃથ્વી સપાટી પરથી વાતાવરણના કયા સ્તર દ્વારા પરાવર્તિત થાય છે?

MCQ

સમતાપ આવરણ મધ્ય આવરણ આયનાવરણ ક્ષોભ આવરણ

Question 15

વાતાવરણમાં જલબાષ્પ (ભેજ) નું પ્રમાણ નીચેનામાંથી કઈ તરફ જતાં ઘટે છે?

MCQ

નીચેથી ઊંચાઈ તરફ દરિયા કિનારાથી જમીન તરફ વિષુવવૃત્તથી ધ્રુવો તરફ આપેલ તમામ

Question 16

સમતાપ આવરણમાં ઊંચાઈ વધવાની સાથે તાપમાનમાં શું ફેરફાર થાય છે?

MCQ

પહેલા ઘટે છે પછી વધે છે તાપમાન વધે છે તાપમાન સ્થિર રહે છે તાપમાન ઘટે છે

Question 17

જેટ વિમાનો સામાન્ય રીતે વાતાવરણના કયા સ્તરમાં ઉડવાનું પસંદ કરે છે?

MCQ

મધ્ય આવરણ ક્ષોભ આવરણ સમતાપ આવરણ બાહ્ય આવરણ

Question 18

નીચેનામાંથી કયો વાયુ પૃથ્વી પરથી પરાવર્તિત થતા લાંબા તરંગલંબાઈ વાળા પાર્થિવ વિકિરણનું શોષણ કરે છે?

MCQ

ઓક્સિજન આર્ગન કાર્બન ડાયોક્સાઇડ નાઇટ્રોજન

Question 19

વાતાવરણના કયા સ્તરને 'શાંત સ્તર' તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે?

MCQ